Psychologia

Czy władza wzmacnia siłę Twoich działań?

Ana Guinote (2007) przeprowadziła serię interesujących badań nad skutkami wspomnień o sprawowanej władzy i możliwości jej sprawowania w przyszłości w procesie osiągania celu. Okazało się, że przypomnienie sobie, że posiadało się kiedyś władzę nad innymi ludźmi sprawiało, że badani byli nastawieni na realizację celów i deklarowali, że szybciej podejmują się działań zmierzających do spełnienia wymagań, zobowiązań, jak celów, które sami sobie wyznaczyli.

Osoby, które przypominały sobie sytuację, w której podlegały władzy innej osoby bądź grupy deklarowały, że zazwyczaj trwonią czas na dodatkowe decyzje, które odraczają rozpoczęcie działania prowadzącego wprost do realizacji zamierzeń (w języku psychologicznych to motywacyjne zjawisko często określa się mianem implementacji intencji – por. Gollwitzer, Brandstaetter, 1997).

W pozostałych eksperymentach zadaniem uczestników badań było przyjęcie roli osób sprawujących władzę bądź jej podlegających. okazało się, że rola „zwierzchnika” sprawiła, że zadania wymagające sprawności i kreatywności wykonywane były wytrwale.

Ponadto osoby te różniły się od grupy „podwładnych” tym, że stosowały bardziej elastyczne strategie działania – jeśli okazywało się, że danego zadania nie można rozwiązać, to porzucały je i zajmowały się kolejnym – równie trudnym, ale wymagającym tych samych umiejętności. W efekcie „szefowie” działali dłużej i podjęli się większej liczby prób, w trakcie których stosowali różne strategie osiągnięcia celu.

„Przypomnienie sobie epizodu posiadania władzy powoduje szybszą realizację celów”

Sprawowanie władzy bądź samo wspomnienie o tym fakcie aktywizuje w człowieku pewne zasoby i tym samych wzmacnia proces samoregulacji. Zdaniem autorki badań podleganie władzy prowadzi do osłabienia samoregulacji, jak i do hamowanie różnorodnych i efektywnych sposobów prowadzących do osiągnięcia celu.

Więcej informacji:
Gollwitzer, P. M., Brandstaetter, V. (1997). Implementation intentions and effective goal pursuit, Journal of Personality and Social Psychology, 73, 186-199.
Guinote, A. (2007). Power and goal pursuit, Personality and Social Psychology Bulletin, 33, 8, 1076-1087.
Print Friendly

O autorze

Jacek Buczny

Jacek Buczny jest psychologiem, adiunktem w Szkole Wyższej Psychologii społecznej w Sopocie. Zajmuje się głównie psychologią motywacji i samokontrolą. Jego poszukiwania koncentrują się również wokół metodologii, statystyki i filozofii nauki.

  • Kora

    Jest to bardzo interesująca kwestia. Czytając ten artykuł, zdałam sobie sprawę że często doświadczam dość niezwykłego uczucia, gdy tylko mam okazję posiadać jakikolwiek rodzaj „władzy” nad innymi:) Czuję się wówczas wznioślej, tak jakby ukryte zasoby we mnie wydostawały się na zewnątrz. Wtedy czuję, że tak naprawdę mogę więcej, choć przecież jest to tylko moje subiektywne uczucie, które zmieniło się pod wpływem relacji z innymi.