Psychologia

Rusz głową!

Skinienie z góry na dół lub kiwanie głową na boki, przekazują innym nasze zdanie na jakiś temat. Okazuje się jednak, że te subtelne gesty zmieniają również nasze przekonania. Jak udowadniają psycholodzy z Uniwersytetu Stanowego w Ohio i Autonomicznego Uniwersytetu w Madrycie, proste ruchy głową wpływają na stopień z jakim zgadzamy się z treściami jakie słyszymy.

Okazuje się, że ruszając głową z góry na dół utwierdzamy się we własnych myślach i jesteśmy bardziej przekonani do tego co myślimy, zaś zaprzeczające ruchy na boki, obniżają pewność naszych przekonań. 82 studentów pod pozorem testowania nowoczesnych słuchawek, musiało wykonywać systematyczne ruchy głową. Richard Petty i Pablo Brinol przekonywali badanych, że niniejszym badaniem próbują ustalić jaka jest jakość dźwięku podczas biegu czy tańca. Połowa badanych podczas odsłuchiwania miała za zadanie ruszać około raz na sekundę głową z góry na dół (potakiwanie), a pozostali badani ruszali głowami z boku na bok (zaprzeczanie). Wszyscy badani słuchali fragmentu audycji lokalnej rozgłośni studenckiej, która zawierała muzykę oraz stanowisko radia na temat wprowadzenia obowiązku noszenia identyfikatorów na terenie uczelni.

Po odsłuchaniu taśmy, badani oceniali jakość dźwięku w słuchawkach, atrakcyjność muzyki oraz jakość i argumentację treści. Jak się okazało, poruszanie głową w określony sposób zmienia opinię badanych na temat wysłuchanych treści, choć żaden z badanych nie był świadomy, że rytmiczne ruchy nie służą jedynie testowaniu dźwięku. Profesor Petty ostrzega jednak przed nadużywaniem tego mechanizmu. – Skinienie w trakcie argumentacji nie sprawi, że człowiek godzi się ze wszystkim co usłyszy. Jedną z rzeczy które udało nam się ustalić, jest to, że potakiwanie w trakcie myśli negatywnych tylko zwiększa ich oddziaływanie – tłumaczy badacz.

W kolejnym z eksperymentów, Brinol i Petty prosili studentów o wypisanie trzech swoich zalet lub wad w kontekście przyszłej kariery. Inne wyniki co do pewności własnych przekonań uzyskali badacze gdy instrukcja wskazywała, żeby wypisać je lewą (nie dominującą) niż prawą ręką. Bardziej pewne swoich przekonań były osoby piszące ręką dominującą. Tak mała manipulacja między grupami, jest w stanie zmodyfikować pewność badanych w temacie dla wszystkich najważniejszym: samoocenie. Lubimy myśleć, że pewność w sprawach o których mówimy, wynika z głębokich studiów nad materiałem, tymczasem nasza pewność ma swoje źródło w uśmiechu, potakiwaniu czy dobrym nastroju.

Więcej informacji:
Briñol, P. & Petty, R. E (2003). Overt head movements and persuasion: A self-validation analysis. Journal of Personality and Social Psychology, 84, 1123-1139.
Print Friendly, PDF & Email

O autorze

Michał Parzuchowski

Redaktor naczelny badania.net. Doktor psychologii, adiunkt na Uniwersytecie SWPS w Sopocie. Interesuje się ucieleśnieniem pojęć i poznawczą psychologią społeczną. Członek stowarzyszeń naukowych PSPS, EASP, SPSP & APS. Amator piłki nożnej i pokera.

  • Pytanie mam – skoro kiwanie głową jest dość naturalną cechą naczelnych, bo i bonobo w tej sposób wyrażają niezgodę, to dlaczego u licha Bułgarzy odcinają się poziomo kręcąc czaszką na „tak”?

  • Paweł Iwankowski

    Będąc w Bułgarii ok 7 lat temu dowiedziałem się, że ma to coś wspólnego z dłuuuugim panowaniem Turków w tym kraju. Ponoć Bułgarzy mówili „Tak” kręcąc głową na „nie” co dawało im poczucie mniejszego uciemiężenia :)

  • Żadna to nowość, mowa ciała jest potężnym narzędziem, w końcu jest to aż 55% komunikacji, reszta, czyli 38% to ton głosu a tylko 7% to słowa.

    Komunikuj się więc świadomie!

    • Agata Kukwa

      Zauważ, że książka, do której linka podajesz (wnioskuję więc, że na jej podstawie piszesz ten komentarz) została wydana w tym samym roku kiedy opublikowano opisane powyżej badanie. Zasadniczo więc, to własnie dzięki takim naukowcom jak Richard Petty i Pablo Brinol mowa ciała wydaje Ci się dziś czymś tak szalenie oczywistym.

    • Konrad Bocian

      O mowie ciała możemy mówić w sytuacji w której na jej podstawie odczytujemy informacje na temat zachowania innej osoby. Opisywane badania dotyczy zagadnienia embodimentu (na stornie możesz znaleźć kilka artykułów na ten temat), a to akurat jest odkrywcze i nowe, ponieważ udowadnia, że ruchy ciała, mięśni itp. wpływają na nasze myśli, zachowanie i decyzje.

      P.S Muszę też Cię zmartwić, ponieważ liczby które podałeś niestety nie są prawdziwe i wynikają z przeinaczeń oryginalnego eksperymentu, który przeprowadzono wiele lat temu. Niedługo ukaże się notatka na ten temat.