CIEKAWOSTKI

Jak bakterie robią motylkom seksmisję

marta · 20 stycznia 2011

Istnieje duża grupa bakterii należących do rodzaju Wolbachia. Potrafią one żyć tylko w cytoplazmie komórek swoich gospodarzy, i podobnie jak symbiotycznych bakterii rurkoczułkowców naukowcom nie udało się ich nigdy wyhodować. Infekują one bardzo wiele bezkręgowców, m.in. owady, pajęczaki, skorupiaki, nicienie, powodując zmiany w stosunkach damsko-męskich danej populacji. Bakterie przenoszą się tylko poprzez komórki jajowe, a nigdy plemniki, a więc przekazywane są tylko pomiędzy samicami (z matki na córkę, przechowują się w jajnikach i potem trafiają do cytoplazmy komórek rozrodczych), co dla bakterii oznacza, że przeżyją w samicach, ale zginą, jeśli znajdą się w komórkach męskich.

PSYCHOLOGIA

Jak dotykasz, tak postrzegasz

Bocian Konrad · 19 stycznia 2011

W codziennym życiu mężczyźni uchodzą za prawdziwych twardzieli, podczas gdy kobiety najczęściej kojarzone są z delikatnością i kruchością. Przyczyn dla takiej kategoryzacji może być wiele, ale to raczej płeć brzydka utożsamiana jest z wytrzymałością i siłą. Chociaż rzeczywistość nie zawsze idzie w parze z naszymi przekonaniami, psychologowie potrafią wykazać w jaki sposób myślenie o płci może być powiązane z cielesnymi doświadczeniami.

Michael Slepian oraz jego koledzy udowodnili w dwóch eksperymentach, że fizyczne doświadczenie twardości sprawia, że ambiwalentne płciowo twarze, częściej kategoryzujemy jako męskie. Są to pierwsze wyniki badań, które sugerują, że wiedza na temat kategorii społecznych może być odzwierciedlona przez nasze ciało zgodnie z teorią ucieleśnionego poznania (ang. embodied cognition).

STATYSTYCZNY POLAK

Dlaczego Polacy nie wyjeżdżają na wakacje?

Agata Kukwa · 18 stycznia 2011

W 2010 roku aż 66% z nas nigdzie nie wyjechało i nie planowało już żadnego wyjazdu w terminie badania przeprowadzonego na grupie 879 dorosłych Polaków (7-14 grudnia 2010).

Trzeba jednak przyznać, że na przestrzeni lat, coraz więcej Polaków pozwala sobie na co najmniej tygodniowy wypoczynek w ciągu roku.

A oto powody, dla których odmawiamy sobie tych kilku lub kilkunastu dni odpoczynku poza miejscem zamieszkania.

Oby w tym roku było lepiej!
Więcej informacji: CBOS, styczeń 2011, Wyjazdy wypoczynkowe Polaków w 2010 roku

PSYCHOLOGIA

Striptiz i seks za pięniądze na wakacjach

Agata Kukwa · 17 stycznia 2011

Wakacje to czas relaksu i zabawy. Słoneczne plaże, kolorowe drinki z parasolką i całonocne imprezy to domena wielu nadmorskich kurortów. Młodzi ludzie wolą się bawić niż zwiedzać średniowieczne katedry, a miejscowości turystyczne robią co mogą, by im to umożliwić.

Morten Hasse i Sébastien Tunges podpytali wracających z urlopu Duńczyków jak spędzali wakacje w Bułgarskim kurorcie Słoneczny Brzeg, gdzie życie nocne porównywane jest z amerykańskim Las Vegas. Naukowcy przeprowadzili ankietę wśród 1125 turystów czekających na lotnisku na powrót do domu. 55,9% ankietowanych stanowili mężczyźni,  44,1%  kobiety. Wiek badanych wahał się od 16 do 34 lat, ale aż 96% z nich nie przekroczyło jeszcze 25 roku życia. Prawie wszyscy ankietowaniu spędzili w Słonecznym Brzegu maksymalnie 2 tygodnie.

PSYCHOLOGIA

Młodzi imigranci szybciej adaptują się do nowych warunków

maciej_t · 16 stycznia 2011

Temat problemów z imigrantami co jakiś czas pojawia się w mediach. Niektórzy politycy otwarcie mówią, że społeczeństwo multikulturowe to niewypał. Procesy związane z akulturacją okazały się bowiem bardziej problematyczne, niż uprzednio przypuszczano. Nie jest wszak tajemnicą, że zmiana kręgu kulturowego to dla człowieka duży problem, a zdaniem badacza psychologii kultury Stevena Heine’a z Uniwersytetu Kolumbii Brytyjskiej nawet bardzo duży. Szczególnie po przekroczeniu pewnego wieku, gdy jesteśmy już na tyle ukształtowani, że tak radykalne zmiany okazują się dla nas nie do przeskoczenia.

CHEMIA

Toksyczne pelargonie

Rafa Marszaek · 15 stycznia 2011

Pelargonie to jedne z najpopularniejszych kwiatów doniczkowo-okiennych. I nic w tym dziwnego, ponieważ sprawdzają się wybitnie jako rośliny ozdobne. Wywodzą się z południowej Afryki, ale już w XVII wieku przewędrowały do Europy za sprawą holenderskich kupców. Dla ludzi pelargonie mają olbrzymie znaczenie nie tylko przez wzgląd na walory estetyczne: wyciąg z pewnych gatunków pelargonii jest na przykład stosowany w przemyśle perfumeryjnych, często jako dodatek lub wspomagacz w mieszankach z olejkami różanymi. Cukiernicy używają czasem ich jadalnych liści jako dodatku smakowego/do dekoracji ciast i tortów. Wreszcie – w medycynie tradycyjnej (czy też tzw. ludowej) stosuje się wyciągi z pelargonii do leczenia czerwonki (dyzenterii), gorączek, infekcji, schorzeń wątroby, a także do gojenia ran.

TECHNOLOGIE

Łaziki wracają na Księżyc

Micha Jarosz · 14 stycznia 2011

W listopadzie 1970 Łunochod 1 zjechał z rampy lądownika Łuna 17 na sypki regolit Mare Imbrium. Stał się tym samym pierwszym zdalnie sterowanym pojazdem zdolnym do podróży po powierzchni innego ciała niebieskiego. Jego tropem podążyło… zaskakująco niewiele misji. Na Księżycu wylądował jeszcze bliźniaczy Łunochod 2. Trzeba było czekać aż do 1997 roku, na to by maleńki Sojourner stał się pierwszym łazikiem wędrującym po piaskach Marsa. Na czerwonej planecie znalazły się jeszcze w 2004 zaskakująco długowieczne Spirit i Opportunity i jak dotąd to tyle jeśli chodzi o roboty jeżdżące po innych światach. To jednak wkrótce ma się zmienić.

NEUROBIOLOGIA

Dzwoni, ale w którym kościele?

ewak · 12 stycznia 2011

Tinnitus (inaczej szumy uszne) jest bardzo częstym zaburzeniem funkcjonowania słuchu, polegającym na odbieraniu “dźwięków fantomowych” w postaci dzwonienia czy szumu w uszach, bez obecności realnego źródła dźwięku. Chociaż bardzo dużej liczbie osób zdarza się odczuwać niby-tinnitusowe wrażenia niemal na co dzień (np. po koncercie rockowym), całkiem sporo ludzi doświadcza tego schorzenia w sposób chroniczny.

Z badań wynika, że na przewlekły tinnitus cierpi około 40 milionów Amerykanów. Jest on także najczęstszym ze schorzeń zgłaszanych przez weteranów wojennych (częściej nawet niż post-traumatic stress disorder). W dodatku pacjentów takich będzie prawdopodobnie coraz więcej, biorąc pod uwagę starzenie się społeczeństwa przy intensywnej ekspozycji na hałas.

KONKURSY

Konkurs badania.net i wydawnictwa Smak Słowa

Redakcja · 11 stycznia 2011

Tym razem w konkursie badania.net możecie wygrać książki wydawnictwa Smak Słowa! Smak Słowa ufundował dla naszych czytelników trzy premierowe egzemplarze książki “Co napawa nas optymizmem, czyli dlaczego jest dobrze, a będzie lepiej ” pod redakcją Johna Brockmana. Dla odmiany książki będzie można zdobyć biorąc udział w badaniu ( jeden egzemplarz) oraz rozwiązując mini - zagadki na na naszej stronie na Facebooku (dwa egzemplarze).

Zadanie konkursowe:

Badanie trwa do następnej niedzieli (do godziny 23.55). Wśród osób, które wezmą w nim udział rozlosujemy jeden egzemplarz książki ufundowanej przez wydawnictwo Smak Słowa. Mini - zagadki będą sukcesywnie pojawiać się na naszym profilu na Facebook’u.

CHEMIA

Nauka w służbie sztuki

Agata Kukwa · 10 stycznia 2011

Kiedy Rembrandt Harmenszoon van Rijn malował portret bogatego kupca Nicolaesa Van Bambeek’a, nie spodziewał się raczej, że powstający właśnie obraz zapisze się w historii nie tylko sztuki, ale i nauki. 370 lat później nowoczesne techniki analityczne pozwoliły na poznanie składników, których Rembrandt dodawał do farb by nadać im szczególnych właściwości.

Rembrandt Harmenszoon van Rijn jest jednym z największych artystów jakich poznała ludzkość. Zgłębienie jego genialnego warsztatu malarskiego jest oczywistym pragnieniem wielu. Szczegółowe poznanie struktury poszczególnych warstw nakładanych na płótno pozwala nie tylko odtworzyć proces twórczy wielkiego mistrza, ale również pomaga konserwatorom w odpowiednim dostosowaniu metod przechowywania, ekspozycji i konserwacji.